Gęstość piersi Pytania i odpowiedzi z dr Chan
Gęstość piersi to temat owiany tajemnicą. Być może otrzymałaś raport z badania mammograficznego i próbujesz zrozumieć, co on oznacza. Właśnie dlatego spotkaliśmy się z dr Ariane Chan, badaczką, która na co dzień zajmuje się kwestiami gęstości piersi w swojej pracy w Volpara Health. Volpara Healthfirmie , która wykorzystuje sztuczną inteligencję do tworzenia produktów oceniających gęstość piersi na podstawie mammografii.
Wywiad z dr Ariane Chan
Global Lead, Clinical Research & Medical Affairs @ Volpara Health
P: Co to jest gęstość piersi i jak się ją określa?
Dr Chan: Piersi składają się z trzech tkanek: tkanki gruczołowej, tkanki włóknistej i tkanki tłuszczowej. Tkanka gruczołowa produkuje mleko i umożliwia karmienie piersią, jest ona otoczona tkanką włóknistą i tłuszczową, które podtrzymują pierś i nadają jej kształt.
Gęstość piersi jest miarą względnej ilości tych tkanek. Jeśli jest więcej tkanki włóknistej i gruczołowej (często określanej jako "tkanka włóknisto-gruczołowa" lub "tkanka gęsta"), piersi są uważane za bardziej gęste. Jeśli jest więcej tkanki tłuszczowej, piersi są uważane za mniej gęste.
Gęstość piersi nie jest czymś, co można zobaczyć lub poczuć, dotykając piersi, ale można ją określić na mammogramie - rodzaju badania obrazowego stosowanego w badaniach przesiewowych w kierunku raka piersi, w którym wykorzystuje się promieniowanie rentgenowskie. Na mammogramie tkanka włóknista wydaje się bielsza, a tkanka tłuszczowa ciemniejsza, co pozwala klinicystom i badaczom ocenić gęstość piersi.
Istnieją trzy popularne metody oceny tego stanu rzeczy:
Jeden ze sposobów polega na tym, że radiolog ogląda zdjęcie rentgenowskie i określa, ile tkanki białej (włóknisto-żołądkowej) znajduje się w piersi, oceniając ją w kategoriach od a do d, tak jak na powyższej ilustracji. Kobiety z piersiami w kategorii c lub d są uważane za posiadające "gęste" piersi.
Drugi sposób polega na wykorzystaniu oprogramowania, które potrafi "odczytać" gęstość. Dzięki temu można uzyskać bardziej spójną ocenę tkanki piersi, opartą na złożonych algorytmach, które starają się naśladować cztery kategorie stosowane przez radiologów.
Trzeci sposób polega na wykorzystaniu oprogramowania do pomiaru ilości gęstej tkanki w piersi. Jeśli weźmiemy pod uwagę wskaźnik BMI, który jest miarą tkanki tłuszczowej na podstawie wzrostu i wagi danej osoby, pacjenci są często dzieleni na kategorie BMI: niedowaga, norma, nadwaga lub otyłość, mimo że BMI można obliczyć jako rzeczywistą liczbę. Pierwsza metoda polegałaby na tym, że patrząc na kogoś, zgaduje się, do której kategorii BMI należy dana osoba. W przypadku nowszych metod wykorzystujących oprogramowanie pomiary są bardziej spersonalizowane i przypominają pomiar rzeczywistego wzrostu i wagi danej osoby za pomocą taśmy mierniczej i wagi, co pozwala obliczyć prawdziwy wskaźnik BMI. Ponieważ piersi są trójwymiarowe, niektóre z tych metod opierają się na objętości i uwzględniają rozmiar piersi, aby obliczyć ich ogólną gęstość. Technologia pozwala lepiej zrozumieć gęstość piersi.
Jest rzeczą normalną i oczekiwaną, że wzór i jasność tkanki piersi na mammogramie mogą się znacznie różnić, ponieważ mammogram każdej kobiety jest niepowtarzalny, podobnie jak niepowtarzalne są odciski palców.
Powyższy rysunek daje ogólne wyobrażenie o tym, jak wygląda kategoria a/b/c/d. Rzeczywiste obrazy mammograficzne poniżej pokazują, jak bardziej spersonalizowane pomiary gęstości tkanki (w skali 0-100%) mogą jeszcze bardziej oddzielić kobiety, które normalnie należałyby do tej samej kategorii, w tym przypadku dwie kobiety w kategorii "d". Zauważ, jak trudne może być znalezienie guzów (przedstawionych tutaj jako gwiazdy) za gęstą tkanką, zwłaszcza gdy jest ona bardziej gęsta? Dlatego właśnie wiarygodne pomiary gęstości tkanki piersi są tak ważne, aby pomóc lekarzom w podejmowaniu decyzji dotyczących skuteczniejszych badań przesiewowych.
Zdjęcie dzięki uprzejmości firmy Volpara Health, przedstawiające spersonalizowany pomiar gęstości piersi oparty na objętości. VBD% to skrót od "Volumetric Breast Density percent" (objętościowa gęstość piersi w procentach), czyli pomiar proporcji gęstej tkanki w piersi w skali 0-100%. Oba obrazy to mammogramy różnych kobiet; oba zostały ocenione jako należące do kategorii ekstremalnie gęstych lub "d", ale VBD% sugeruje wymierne różnice w gęstości piersi między kobietami. Na każdym mammogramie widnieje gwiazda symbolizująca nowotwór, co pokazuje, że gęsta tkanka w piersi może łatwiej ukrywać nowotwory.
P: Czy gęstość piersi zmienia się w ciągu życia kobiety?
Dr Chan: Krótka odpowiedź brzmi "tak", ale u poszczególnych osób może się to różnić w zależności od różnych czynników. Tkanka piersi ma tendencję do zmniejszania się z wiekiem ze względu na naturalny proces "inwolucji zrazików", w którym tkanka gruczołowa stopniowo zanika (i w końcu zostaje zastąpiona tłuszczem). U niektórych kobiet spadek ten jest bardziej zauważalny w okresie menopauzy.
Chociaż gęstość piersi można odziedziczyć, wpływ na nią mogą mieć także czynniki związane ze stylem życia i zachowaniem. Niektóre badania wykazały na przykład, że zmiany masy ciała/BMI, aktywność fizyczna, dieta i niektóre hormonalne terapie zastępcze lub leki zmniejszające ryzyko raka piersi (np. tamoksyfen) mogą powodować wymierne zmiany gęstości w stosunkowo krótkim czasie, od kilku miesięcy do 1-2 lat.
Choć wpływ ten może być mniej oczywisty, wykazano, że inne czynniki, takie jak wiek, w którym kobiety po raz pierwszy dostały miesiączkę, rozpoczęły menopauzę lub urodziły pierwsze dziecko, liczba dzieci i długość karmienia piersią, historia rodziny i spożycie alkoholu, mają wpływ na gęstość piersi.
(Nasz Aplikacja Poznaj Swoje Cytryny quiz o zagrożeniach pomoże Ci zrozumieć również te zagrożenia).
P: Czy ryzyko wzrasta, jeśli masz gęste piersi?
Dr Chan: Tak, z dwóch powodów: po pierwsze, może to zwiększać ryzyko zachorowania na raka piersi; a po drugie, zmniejsza skuteczność wykrywania raka piersi w badaniach mammograficznych. Wynika to z faktu, że guzy lub zwapnienia są widoczne na zdjęciu jako białe plamy, podobnie jak gęsta tkanka, co utrudnia radiologom ich rozpoznanie na mammogramie.
Na przykład u kobiet z najmniej gęstymi piersiami mammografia wykrywa około 9 na 10 nowotworów piersi. Jednak u kobiet z "wyjątkowo gęstymi" piersiami wskaźnik wykrywalności może spaść do około 6 na 10 przypadków raka piersi. Wiedza o wysokim poziomie gęstości piersi może oznaczać, że dodatkowe obrazowanie, takie jak USG lub MRI, oprócz mammografii, może być wykorzystane do poprawy wykrywania raka w celu wczesnego wykrycia. Ponieważ w przypadku wczesnego wykrycia wskaźniki przeżycia są niezwykle wysokie.
Nowotwory wykryte poza badaniami przesiewowymi są często większe i wiążą się z gorszą przeżywalnością, dlatego właściwy plan badań przesiewowych jest kluczem do zarządzania ryzykiem. Ryzyko zachorowania na raka piersi jest 4 do 6 razy wyższe u kobiet o bardzo gęstych piersiach w porównaniu z kobietami o piersiach prawie całkowicie otłuszczonych lub około 2 razy wyższe w porównaniu z kobietami o "średniej" gęstości piersi. To 2-krotnie zwiększone ryzyko jest podobne do ryzyka związanego z występowaniem raka piersi u krewnego pierwszego stopnia w rodzinie (np. u rodzica, dziecka, siostry lub brata).
Tego rodzaju statystyki nie oddają jednak w pełni obrazu sytuacji, ponieważ wiele czynników, które mogą wpływać na gęstość piersi, jest jednocześnie czynnikami ryzyka raka piersi (tzw. czynniki zakłócające). Szczególnie ważnymi czynnikami zakłócającymi są wiek i BMI - oba te czynniki są czynnikami ryzyka raka piersi, ale na przykład młodsze kobiety lub kobiety z niższym BMI mają gęstsze piersi. W przypadku poszczególnych kobiet to, czy gęstość piersi zwiększa czy zmniejsza ryzyko, wydaje się być silnie związane z tym, czy gęstość piersi jest wyższa czy niższa od gęstości przewidywanej dla danego wieku i wskaźnika masy ciała (BMI).
Te czynniki zakłócające są również ważne przy próbie zrozumienia wpływu gęstości piersi na ryzyko zachorowania na raka piersi w różnych populacjach etnicznych i rasowych. Na przykład Afroamerykanki mają przeciętnie większą nadwagę lub otyłość w porównaniu z białymi kobietami bez rasy, ale jeśli uwzględni się takie czynniki jak wiek i BMI, to okaże się, że Afroamerykanki mają gęstsze piersi. Naukowcy wciąż próbują zrozumieć, czy te różnice w gęstości piersi przyczyniają się do tego, że u Afroamerykanek w porównaniu z białymi kobietami nowotwory diagnozuje się w młodszym wieku i są one bardziej agresywne.
Badania wykazały również, że zmiany gęstości piersi mogą wpływać na ryzyko zachorowania na raka piersi. Na przykład u kobiet, u których gęstość piersi zmniejszyła się po przyjęciu leków zmniejszających ryzyko zachorowania na raka piersi (np. tamoksyfenu), ryzyko zachorowania na raka piersi jest większe. Istnieją również dowody na to, że wzrost gęstości piersi w odpowiedzi na hormonalne terapie zastępcze może zwiększać ryzyko zachorowania na raka piersi.
P: Mam gęste piersi. Jak najlepiej dbać o zdrowie moich piersi?
Dr Chan: Istnieje tak wiele sprzecznych opinii na temat tego, co powinno się, a czego nie powinno się mówić kobietom o gęstości ich piersi lub co powinny, a czego nie powinny robić, jeśli mają gęstsze piersi. Opierając się na własnych doświadczeniach, wyróżniłam pięć kluczowych rzeczy, o których należy pamiętać, aby pomóc kobietom stać się bardziej świadomymi swoich piersi:
Bądź swoim własnym adwokatem, aby dowiedzieć się, czy masz gęste piersi
Niektórym kobietom poddającym się mammografii radiolog nie musi mówić, jaka jest gęstość ich piersi, a ja jestem głęboko przekonana, że kobiety mają prawo to wiedzieć, aby mogły podejmować najlepsze decyzje dotyczące zdrowia swoich piersi. Jeśli ci nie powiedzą, zapytaj!
Zrozumienie ograniczeń mammografii u kobiet z gęstszymi piersiami
Badania mammograficzne nie są jednakowo skuteczne w przypadku wszystkich kobiet, zwłaszcza tych o gęstszych piersiach. Ważne jest, aby kobiety o gęstszych piersiach nadal regularnie uczestniczyły w badaniach przesiewowych, ale powinny też zrozumieć, że gęstość ich piersi może utrudniać radiologom wykrycie nowotworów w ich piersiach.
Zrozumienie zalet i wad dodatkowych opcji badań przesiewowych
W przypadku kobiet z gęstszymi piersiami istnieją inne metody obrazowania, które można stosować jako uzupełnienie mammografii w celu zwiększenia wykrywalności raka, ale kobiety muszą rozważyć ich zalety i ograniczenia w oparciu o własne preferencje i to, co jest dla nich ważne. Dodatkowe badania obrazowe mogą na przykład wiązać się z dodatkowymi kosztami, a takie badania mogą zwiększać liczbę wyników fałszywie dodatnich, co prowadzi do niepotrzebnych wizyt kontrolnych lub biopsji. Wcześniejsze wykrycie nowotworu może oznaczać mniej agresywne operacje i/lub leki, ale nadal trwają badania mające na celu ustalenie, czy dodatkowe obrazowanie zmniejsza odsetek kobiet umierających z powodu raka piersi.
Bądź świadoma swojego ryzyka zachorowania na raka piersi
Gęstość piersi jest jednym z wielu czynników ryzyka raka piersi, których kobiety powinny być świadome i ważne jest, aby pamiętać, że tylko dlatego, że kobieta ma gęste piersi, nie oznacza, że jest narażona na zwiększone ryzyko raka piersi. Niektóre czynniki ryzyka są również modyfikowalne, co oznacza, że można je zmienić, a zatem poznanie różnych czynników ryzyka może pomóc kobietom wprowadzić zmiany w stylu życia i zachowaniu, które zmniejszą ryzyko zachorowania na raka piersi.
Kobiety nie muszą czekać do momentu rozpoczęcia badań mammograficznych, aby poznać swoje ryzyko zachorowania na raka piersi. Bezpłatna Aplikacja Know Your Lemons® zawiera kalkulator ryzyka, który uwzględnia kwestię gęstości piersi. A kiedy kobiety rozpoczną badania mammograficzne, mogą ponownie ocenić swoje ryzyko zachorowania na raka piersi, uwzględniając gęstość piersi. Jest to szczególnie ważne dla kobiet z niektórych grup etnicznych i rasowych, aby zrozumiały swoje czynniki ryzyka, ponieważ są one bardziej narażone na gęstsze piersi i raka piersi rozpoznaje się u nich w młodszym wieku, np. u Afroamerykanek i Azjatek.
Nie wszystkie kobiety z grupy wysokiego ryzyka zachorują na raka piersi, a niektóre kobiety z grupy niskiego ryzyka zachorują na raka piersi. Zrozumienie własnego ryzyka może jednak pomóc w podjęciu decyzji dotyczących badań przesiewowych lub opcji profilaktyki, takich jak częstotliwość badań przesiewowych, konieczność wykonania dodatkowych badań obrazowych, badania genetyczne lub przyjmowanie leków zmniejszających ryzyko zachorowania na raka piersi.
Zrozum, że podobnie jak gęstość piersi, ryzyko zachorowania na raka piersi może się zmieniać.
Ryzyko zachorowania na raka piersi u kobiety może zmieniać się z roku na rok, zwłaszcza jeśli występują bardziej znaczące zmiany czynników ryzyka (np. jeśli u nowego członka rodziny rozwinie się rak piersi lub jajnika). Ważne jest śledzenie historii rodzinnej i innych czynników ryzyka oraz informowanie lekarza o wszelkich zmianach.
Dziękuję dr Chan za te informacje i poświęcony czas, aby pomóc nam lepiej zrozumieć, na czym polega gęstość piersi i co możemy zrobić z tą wiedzą, jeśli chodzi o wczesne wykrywanie.
Dr Chan: Bardzo mi miło!
Aby uzyskać więcej informacji na temat gęstości piersi, odwiedź stronę Strona internetowa poświęcona gęstości piersi firmy Volpara lub porozmawiaj z lekarzem.
Oceń swoje indywidualne ryzyko dzięki naszej nowej Aplikacja Poznaj swoje cytryny. Aplikacja jest bezpłatna, zabawna i uczy o różnych dostępnych badaniach piersi, a także o alternatywnych opcjach badań przesiewowych, jeśli masz gęste piersi.
Ten wpis na blogu został pierwotnie opublikowany 15 października 2021 r.